Rehber
Banka ücret tarifesi nasıl okunur?
Hizmet, ürün, alt ürün, tür ve kanal kırılımları; tutar dilimleri, sabit ve oransal ücret, asgari ve azami tutarların anlamı.

Bankaların ücret tarifeleri ilk bakışta karmaşık görünür: yüzlerce satır, aynı hizmetin farklı kanallardaki fiyatları, dilimler, oranlar ve açıklamalar. Oysa tarifeler Merkez Bankası’nın belirlediği ortak bir sınıflandırmaya göre kurulur. Bu sınıflandırmayı anladığınızda herhangi bir bankanın tarifesini birkaç dakikada okuyabilir ve bankaları doğru karşılaştırabilirsiniz.
Tarife nerede yayımlanır?
2020/7 sayılı Tebliğ md. 9/1, ücretlere ilişkin güncel bilgilerin açık, anlaşılır ve kolay erişilebilir biçimde bankaların internet sitelerinde karşılaştırmaya uygun şekilde yer almasını ve bilgilerde değişiklik olursa sitenin eşzamanlı güncellenmesini zorunlu tutar. Değişikliğin yapıldığı tarihin sitede belirtilmesi ise Uygulama Talimatı md. 6/a’da düzenlenir. Uygulama Talimatı md. 6/b’ye göre ücretler bankaların internet sitesinde “Ürün ve Hizmet Ücretleri” başlığı altında ilan edilir.
Bankaların tarifeleri aynı zamanda Türkiye Bankalar Birliği’nin işlettiği “Bankacılık Ürün ve Hizmet Ücretleri” portalında toplanır. TCMB’nin Sıkça Sorulan Sorular sayfası, bankaların uyguladığı azami sınır ve oranlar için bu portalı gösterir.
Beş katmanlı sınıflandırma
Portaldaki her ücret satırı beş katmanlı bir ağacın yaprağıdır:
| Katman | Örnek |
|---|---|
| İşlem grubu | Para ve kıymetli maden transferleri |
| Hizmet | EFT / kıymetli maden transfer ücreti |
| Ürün | EFT gönderilmesi |
| Alt ürün | Hesaptan / hesaba, isme, karta |
| Tür ve kanal | EFT gönderimi · mobil kanal |
İşlem grupları Tebliğ’in Ek-1 listesiyle örtüşür: bireysel krediler, mevduat ve katılım fonu, para ve kıymetli maden transferleri, kredi kartları ve diğer. Tebliğ md. 6/1’e göre bu sınıflandırma, Merkez Bankası’nın uygun görüşü alınarak Birlikler tarafından yapılır. Aynı sınıflandırma bütün bankalarda kullanıldığı için, iki bankanın aynı satırı doğrudan karşılaştırılabilir. Bu sitedeki her ücret kalemi bu ağacın tek bir yaprağına karşılık gelir.
Bir satırın sütunları
Portalda her satır şu sütunlarla gösterilir: işlem tipi, kanal, ücret veya komisyon, asgari tutar, azami tutar, BSMV bilgisi ve açıklama. Bu sütunlar şu biçimlerde bir araya gelebilir:
- Sabit tutar: Örneğin “7,97 TRY”. İşlem tutarından bağımsızdır.
- Oran: Örneğin “% 0,5”. İşlem tutarıyla çarpılır.
- Oran ve sabit tutar: Örneğin “1,04 TRY + % 1,15”. İkisi toplanır.
- Aralık: Sabit tutar ya da oran yerine yalnızca asgari ve azami tutar verilir; örneğin ekspertiz ücretinde sık görülür.
- Dilimler: Aynı satırın altında tutar aralıklarına göre farklı ücretler; örneğin EFT’de 8.300 TL ve 399.000 TL eşikleri.
Dilimli satırlar
Transfer ücretlerinde her satırın altında dilimler bulunur. Bir dilim alt sınır, üst sınır ve ücretten oluşur. Gönderdiğiniz tutarın hangi dilime düştüğünü bulup o dilimin ücretini okursunuz. TCMB’nin azami ücret tablosu da aynı dilimlerle kurulduğu için karşılaştırma dilim dilim yapılır.
| Kanal | 8.300 ₺ ve altı | 8.300,01–399.000 ₺ | 399.000 ₺ üzeri |
|---|---|---|---|
| Mobil, internet, düzenli ödeme | 7,97 | 15,96 | 199,41 |
| ATM / kiosk | 27,84 | 55,69 | 398,83 |
| Şube, çağrı merkezi, diğer | 39,87 | 79,76 | 797,68 |

Açıklama sütununu okuyun
Açıklama sütunu, ücretin kapsamını değiştiren bilgiler içerebilir: belirli ATM’lerde ücret alınmaması, yeni açılan ürünler için geçerlilik tarihi, BSMV notu, aylık ya da üç aylık kiralama fiyatları gibi. Bazı satırlarda “bu hizmet sunulmamaktadır” notu yer alır; bu, hizmetin ücretsiz olduğu değil, o bankada sunulmadığı anlamına gelir. Sitedeki tablolar bu satırları “Sunulmuyor” olarak gösterir.
BSMV sütunu
BSMV sütunu “hariç”, “dahil” ya da “muaf” değerini alır. Karşılaştırmada bu bilgiyi atlamak yanıltıcı olur; çünkü vergi dahil ilan edilmiş bir ücret, vergi hariç ilan edilmiş aynı ücretten yüksek görünür. TCMB’nin azami ücretlerine BSMV dahil değildir (Talimat md. 3/e). Ayrıntılar BSMV rehberinde.
Tarifede olmayan hizmet
Tarifede ve sözleşmede yer almayan bir hizmet için ücret alınabilmesi, işlem öncesinde bilgi verilmesine ve onayınızın alınmasına bağlıdır (Tebliğ md. 5/3). Ek-1 listesinde hiç yer almayan bir ürün veya hizmet için ise ücret alınamaz; yalnızca üçüncü kişilere ödenen tutarlar aynen yansıtılabilir (md. 6/1). Tarifede aradığınız hizmeti bulamıyorsanız, bankadan hangi Ek-1 kalemine dayandığını sormak hakkınızdır.
Kısa özet
- Tarifeler Ek-1’e dayanan beş katmanlı ortak bir sınıflandırmayla kurulur.
- Her satırda ücret, asgari, azami, BSMV ve açıklama bilgisi bulunur.
- Transfer ücretleri dilimlidir; karşılaştırma aynı dilim ve kanalda yapılmalıdır.
- “Sunulmuyor” notu ücretsiz anlamına gelmez.
Bütün bankaların satırlarını banka profillerinde görebilirsiniz.
Bir satırı adım adım okuma
Örnek olarak “EFT / Kıymetli Maden Transfer Ücreti > EFT Gönderilmesi > Hesaptan / Hesaba > EFT Gönderimi > Mobil Kanal” satırını ele alalım. Satırın yolu, işlemin hesaptan başka bir hesaba mobil uygulama üzerinden, rutin saatler içinde yapılan bir EFT olduğunu söyler. Altında üç dilim görürsünüz: 8.300 TL’ye kadar, 8.300,01–399.000 TL arası ve 399.000 TL üzeri. Her dilimde ya bir tutar ya da “0” yazar. BSMV sütunu “Hariç” diyorsa, gösterilen tutara vergi eklenecektir. Açıklama sütunu boş değilse, istisnaları ya da geçerlilik tarihini okuyun. Bu dört adımı her satırda uyguladığınızda, bankanın o işlem için sizden ne alacağını kesin olarak bilirsiniz.
Tarihi kontrol edin
Tebliğ md. 9/1, ücret bilgisinde değişiklik olduğunda internet sitesinin eşzamanlı güncellenmesini ister; Uygulama Talimatı md. 6/a ise internet sitesinde değişikliğin yapıldığı tarihe de yer verilmesini zorunlu tutar. Tarifeye bakarken değişiklik tarihini not etmek, ileride bir itirazda hangi tarifenin geçerli olduğunu göstermenizi kolaylaştırır.
Sık sorulan sorular
Bankaların ücret tarifelerini tek yerde nerede görebilirim?
TCMB’nin Sıkça Sorulan Sorular sayfası, bankaların uyguladığı ücretler için bankaların internet siteleri yanında Türkiye Bankalar Birliği’nin “Bankacılık Ürün ve Hizmet Ücretleri” portalını gösterir. Bu sitedeki tablolar o portaldan derlenir.
Tarifedeki “asgari” ve “azami” tutarlar ne demek?
Oransal ücretlerde işlemin tutarına göre hesaplanan ücretin alt ve üst sınırlarıdır. Oran içermeyen satırlarda ise bankanın o hizmet için uygulayabileceği ücret aralığını gösterebilir.
Aynı hizmet için neden birden çok satır var?
Ücretler hizmet, ürün, alt ürün, tür ve kanala göre ayrılır. Aynı EFT; hesaptan ya da kasadan, gün içinde ya da rutin dışı, mobilden ya da şubeden yapılmasına göre ayrı satırlarda ilan edilir.