Rehber
TCMB azami banka ücretleri nasıl belirlenir?
2020/7 sayılı Tebliğ’de sınırlanan ücretler, yıllık TÜFE güncellemesi, yuvarlama kuralı ve 2026 tutarlarının yürürlüğü.
Bankaların bireysel müşterilerden aldığı ücretlerin çerçevesini Türkiye Cumhuriyet Merkez Bankası çizer. Dayanak, 7 Mart 2020 tarihli ve 31061 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 2020/7 sayılı Finansal Tüketicilerden Alınacak Ücretlere İlişkin Usul ve Esaslar Hakkında Tebliğ ile bu Tebliğ’e ilişkin Uygulama Talimatı’dır. Tebliğ o tarihten bu yana beş kez değiştirildi; son değişiklik 22 Aralık 2023 tarihli ve 32407 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 2023/39 sayılı Tebliğ’le yapıldı.
Sistemin mantığı: kapalı liste ve sınırlar
Tebliğ, önce hangi ürün ve hizmetler için ücret alınabileceğini bir listeyle belirler (Ek-1). Bu listede bireysel krediler, mevduat, para ve kıymetli maden transferleri, kredi kartları ve diğer hizmetler başlıkları altında kalemler sayılır. Listede olmayan bir ürün veya hizmet için ücret alınamaz; yalnızca üçüncü kişilere ödenen tutarlar aynen yansıtılabilir (md. 6/1). Yeni bir ücret kalemi için Merkez Bankası’ndan izin gerekir (md. 6/2).
Listenin içindeki kalemlerin bir kısmı ise ayrıca sınırlanmıştır. Sınırlar üç biçimde kurulur:
- Tutar sınırı: EFT, havale ve FAST ücretleri kanal ve işlem tutarı dilimine göre TL cinsinden sınırlanır.
- Oran sınırı: Kredi tahsis ücreti anaparanın binde beşini, nakit avans ücreti avans tutarının yüzde birini, ek kart aidatı asıl kart aidatının yüzde ellisini geçemez.
- Yasak ya da ücretsiz hak: Hesap işletim ücreti, kendi ATM’nizde bakiye sorgulama, yılda iki kart yenileme gibi işlemler için ücret alınamaz.
Yıllık güncelleme nasıl işliyor?
Tebliğ md. 7/1’e göre Tebliğ’deki parasal sınırlar ve azami ücretler her yıl, TÜİK’in bir önceki yıl sonu itibarıyla açıkladığı yıllık TÜFE artış oranında artırılır ve oranın açıklanmasını izleyen ilk iş günü bankalara bildirilir. Uygulama Talimatı md. 4/a bu artışın nasıl yuvarlanacağını da belirtir:
| Ne güncellenir? | Yuvarlama kuralı |
|---|---|
| Parasal sınırlar (ör. dilim eşikleri) | Kendisinden büyük en yakın yüzlük tam sayıya |
| Azami ücretler | Virgülden sonra iki hane; üçüncü hane 5 ve üzerindeyse yukarı |
Tebliğ’in ilk metninde EFT dilimleri 1.000 TL ve 50.000 TL eşiklerine göre kurulmuştu; bugünkü 8.300 TL ve 399.000 TL eşikleri bu yıllık güncellemelerin sonucudur. Tebliğ’in geçici 1. maddesi, endekslemenin ilk kez 2024 yılı için uygulanacağını düzenlemiştir.
2026 tablosu
Talimat’taki dipnota göre 6 Ocak 2026 tarihinden itibaren EFT işlemlerinden alınabilecek azami ücret aşağıdaki gibidir. Havale ve FAST sınırları da güncellenen bu tutarlar doğrultusunda uygulanır.
| Kanal | 8.300 ₺ ve altı | 8.300,01–399.000 ₺ | 399.000 ₺ üzeri |
|---|---|---|---|
| Mobil, internet, düzenli ödeme | 7,97 | 15,96 | 199,41 |
| ATM / kiosk | 27,84 | 55,69 | 398,83 |
| Şube, çağrı merkezi, diğer | 39,87 | 79,76 | 797,68 |
Havalede azami ücret, EFT için belirtilen ayrımlara tabi olarak ilgili ücretlerin yarısıdır (md. 12/3). Hesaplanan havale tablosu TCMB azami ücretler sayfasında yer alıyor. FAST işlemleri ise EFT sınırlarına tabidir (md. 12/6).
Sınırlar bankayı nasıl bağlıyor?
Azami ücret bir tavandır; bankanın o tutarı alması zorunlu değildir. Talimat md. 4/b’ye göre bankalar kendi ücretlerine uygulayacakları artışları, azami ücretleri aşmamak ve bilgilendirme ile onay yükümlülüklerini yerine getirmek kaydıyla serbestçe belirleyebilir. Sitemizin ücret tablolarında bu serbestliğin sonucunu görebilirsiniz: aynı kalemde bazı bankalar tam sınırı ilan ederken bazıları ücret almaz.
VERİ · 26 Eylül 2026 EFT · mobil: 30 bankanın 26 tanesi TBB portalında ilan veriyor. Bu kalemde en düşük ücret (5.000 ₺ gönderimde) Ücretsiz (Enpara Bank, ING, ICBC Turkey ve 5 banka daha); ortanca 7,97 ₺. 8 banka ücretsiz ilan ediyor. 13 banka TCMB azami ücretinin tam sınırında (5.000 ₺ gönderimde).
Sınırlara BSMV dahil değildir (Talimat md. 3/e). Bu yüzden bankanın ilanında “BSMV dahil” yazan bir ücretin sınırla karşılaştırılması dikkat ister; ayrıntı BSMV rehberinde.
Sözleşmedeki ücretin artırılması
Azami ücretlerin güncellenmesi, bankanın sizinle yaptığı sözleşmedeki ücreti kendiliğinden artırmaz. Banka sözleşmede belirlenen bir ücreti artıracaksa, artıştan en az otuz gün önce bildirimde bulunmak, artış TÜFE’nin üzerindeyse ayrıca onay almak zorundadır; tüketicinin on beş günlük vazgeçme hakkı vardır. Bu süreç ücret artışı rehberinde anlatılıyor.
Bankalar sınırları nerede ilan ediyor?
Tebliğ md. 9/8, kuruluşların ücretlerin azami ve asgari güncel tutarlarını Merkez Bankası’nın belirleyeceği kanallarda ilan etmesini zorunlu tutar. Uygulama Talimatı md. 6/b’ye göre ücretler kuruluşların internet sitesinde “Ürün ve Hizmet Ücretleri” başlığı altında ilan edilir. Ayrıca şu sekiz kalem şubelerde görülebilecek yerlerde ilan edilir:
- Kredi kartı yıllık üyelik ücreti
- Şube para çekme ücreti
- EFT ücreti
- Havale ücreti
- Uluslararası fon transferi ve mesajlaşma ücreti
- Kiralık kasa ücreti
- Arşiv-araştırma ücreti
- FAST ücreti
TCMB’nin Sıkça Sorulan Sorular sayfası, bankaların uyguladığı ücretler için bankaların internet sitesi yanında Türkiye Bankalar Birliği’nin işlettiği karşılaştırma portalını gösterir. Bu sitedeki tablolar o portaldan derlenir.
Ticari müşteriler için ayrı düzenleme
Bu sitedeki sınırlar finansal tüketiciler, yani bankayla ticari veya mesleki olmayan amaçlarla işlem yapan kişiler içindir. İşletmelerin bankalarla ilişkisinde ise Merkez Bankası’nın 10 Şubat 2020 tarihli ve 31035 sayılı Resmî Gazete’de yayımlanan 2020/4 sayılı Bankalarca Ticari Müşterilerden Alınabilecek Ücretlere İlişkin Tebliğ’i uygulanır. Aynı hesabı hem kişisel hem ticari amaçla kullanıyorsanız, bankanın sizi hangi statüde değerlendirdiğini sözleşmenizden kontrol edin; sınırlar iki düzenlemede farklıdır.
Sık sorulan sorular
TCMB hangi banka ücretlerine tutar sınırı koyuyor?
Tutar sınırı EFT, havale ve FAST ücretleri içindir. Kredi tahsis ücreti (anaparanın binde beşi), nakit avans ücreti (yüzde bir) ve ek kart aidatı (asıl kartın yüzde ellisi) oranla sınırlanır. Kart aidatı ve kiralık kasa gibi ücretlerin tutarı için TCMB sınırı yoktur.
Sınırlar ne zaman güncellenir?
Her yıl, TÜİK’in önceki yıl sonu itibarıyla açıkladığı yıllık TÜFE artış oranında artırılır ve oranın açıklanmasını izleyen ilk iş günü bankalara bildirilir (Tebliğ md. 7/1). 2026 tablosu 6 Ocak 2026’dan itibaren uygulanıyor.
Azami ücrete BSMV dahil mi?
Hayır. Uygulama Talimatı md. 3/e’ye göre sınırlanan ücretlere BSMV dahil değildir.
Banka her yıl ücretini TÜFE kadar artırmak zorunda mı?
Hayır. Bankaların kendi ücretlerine uygulayacağı artışlar, azami ücretlerin aşılmaması ve bilgilendirme ile onay yükümlülüklerinin yerine getirilmesi kaydıyla serbestçe belirlenebilir (Talimat md. 4/b).