Hesap işletim ücreti yasağı: neler ücretsiz?

Birkaç yıl öncesine kadar banka hesaplarında sık görülen “hesap işletim ücreti” ya da “kart ve hesap bakım ücreti” gibi kalemler, bugün 2020/7 sayılı Tebliğ ile açıkça yasaklanmıştır. Tebliğ ayrıca bir hesabın günlük kullanımındaki bazı temel işlemleri de ücretsiz tutar. Bu rehber, hesabınızla ilgili hangi işlemler için ücret ödememeniz gerektiğini tek yerde topluyor.

Hesap açılışı ve işletimi

Tebliğ md. 13/1 şöyledir: finansal tüketicilerin açtıkları mevduat ve katılım fonu hesaplarının açılış işlemlerinde katlanılan operasyonel süreçler ve hesapların işletimi, hesapların işletime hazır bulundurulması, saklama hizmeti verilmesi ve bilgi işlem sistemi yatırımları kapsamında ücret alınamaz.

Madde, bankaların geçmişte farklı adlarla aldığı ücretlerin gerekçelerini tek tek sayarak kapsar: açılış masrafı, işletim, hazır bulundurma, saklama ve bilgi işlem. Bu gerekçelerle adı ne olursa olsun bir ücret alınması kurala aykırıdır. Katılım bankalarındaki katılım fonu hesapları da aynı kurala tabidir.

Ücretsiz günlük işlemler

Hesabın kullanımında Tebliğ ve Talimat’ın ücretsiz saydığı işlemler şunlardır:

İşlem	Dayanak
Kendi hesabına, bankanın herhangi bir işlem alanından para yatırma	Tebliğ md. 12/1
Hesabın bulunduğu şubeden, tüketici adına üçüncü kişilerin para yatırması	Tebliğ md. 12/1
Kendi ATM’sinden kimlik doğrulamayla kendi hesabına para yatırma	Talimat md. 9/h
Kendi ATM’sinden bakiye sorgulama	Tebliğ md. 14/1
Kendi ATM’sinden banka limiti dahilinde para çekme	Tebliğ md. 14/1
Hesabın bulunduğu şubeden kasadan havale	Talimat md. 9/i
Hesap özeti gönderimi (kart)	Tebliğ md. 11/8

Talimat md. 9/h’deki kural bir bilgilendirme şartı da içerir: kendi ATM’nizden kimlik doğrulaması yaparak kendi hesabınıza para yatırma işleminin ücretsiz olacağı konusunda önceden bilgilendirilmeniz gerekir; bilgilendirmenin ispatı bankaya aittir.

Ücret alınabilen hesap işlemleri

Yasaklar kadar, ücret alınabilen durumları bilmek de ekstreyi doğru okumayı sağlar. Talimat md. 10/b’ye göre yurt içi diğer şube, yurt dışı diğer şube ve nakit çekim ofisinden para çekme işlemleri ile rutin işlem saati veya iş günü dışında gerçekleştirilen para çekme işlemlerinden ücret tahsil edilebilir. Talimat md. 11/c’ye göre de kendi ATM’lerinden bankanın belirlediği limitin üstünde yapılan para çekme işlemlerinden ücret alınabilir.

VERİ · 26 Eylül 2026 Diğer şubeden para çekme: 30 bankanın 21 tanesi TBB portalında ilan veriyor. Bu kalemde en düşük ücret Ücretsiz (VakıfBank, Garanti BBVA, HSBC ve 7 banka daha); ortanca Ücretsiz. 10 banka ücretsiz ilan ediyor.

Diğer şubeden para çekme ücretlerinin banka bazında dökümü diğer şubeden para çekme tablosunda yer alıyor.

Paket hesaplar

Bazı bankalar hesap, kart ve transfer hizmetlerini bir arada sunan paketler için aylık ücret alır. Tebliğ md. 15/1 bu paketleri iki koşula bağlar: paket ücreti, içindeki ürün veya hizmetlerin ayrı ayrı sunulması hâlinde elde edilecek ücret toplamını aşamaz ve Tebliğ kapsamında ücretine sınırlama getirilmiş ürün veya hizmetler pakete konamaz. Yani hesap işletimi gibi ücret alınamayan bir hizmet, pakete eklenerek dolaylı yoldan ücretlendirilemez. Ayrıntılar paket hesap rehberinde.

Ekstrede bu kalemleri görürseniz

1. Kalemin adını ve tarihini not edin; “işletim”, “bakım”, “saklama”, “dosya” gibi ifadeler dikkat gerektirir.
2. Bankadan kalemin hangi Ek-1 sınıflandırmasına girdiğini yazılı olarak sorun; Ek-1’de olmayan bir hizmet için ücret alınamaz (Tebliğ md. 6/1).
3. Kurala aykırıysa iadesini isteyin; iade bildireceğiniz hesaba ücretsiz gönderilmelidir (md. 8).

Kısa özet

• Hesap açılışı, işletimi, saklama ve bilgi işlem gerekçeleriyle ücret alınamaz.
• Kendi hesabınıza para yatırmak, kendi ATM’nizde bakiye sorgulamak ve limit içinde para çekmek ücretsizdir.
• Diğer şubeden, rutin saat dışında ve limit üstü para çekmede ücret alınabilir.
• Ücret alınamayan hizmetler bir paketin içine konarak ücretlendirilemez.

Başka banka ATM’lerindeki ücret kuralı için başka banka ATM rehberine bakabilirsiniz.

İşlem fişi ve belgeler

Günlük hesap kullanımında sık karşılaşılan bir başka kural, belgelerle ilgilidir. Gerçekleştirilen işlemlere ilişkin olarak işlem anında verilecek işlem fişi, sözleşme ve bilgilendirmeye ilişkin diğer evrak ayrıca ücretlendirilemez (Tebliğ md. 9/3). Sözleşme, işlem fişi ve benzeri belgelerin bir örneğini sonradan talep ederseniz, belgenin düzenlenme tarihinden sonraki ilk yıl için ücret alınamaz (md. 9/4). Bir yıldan eski belgeler için ise işlemle orantılı makul bir ücret alınabilir. Bu konu hesap özeti ve dekont rehberinde ayrıntılı anlatılıyor.

Onaysız bildirimler

Bankanın size gönderdiği kısa mesaj ve e-posta bildirimleri de ücretle ilişkilidir. Kuruluşlar tüketicinin onayını almaksızın yaptığı bildirimlerden ücret alamaz; onay alınırsa alınacak ücret üçüncü kişilere ödenen tutarı geçemez (Tebliğ md. 9/2). Hesabınıza “SMS bildirim ücreti” gibi bir kalem yansıyorsa, bu hizmete onay verip vermediğinizi kontrol edin.

Katılım bankalarında durum

Katılım bankalarında mevduat hesabı yerine katılım fonu hesabı açılır. Tebliğ md. 13/1 “mevduat ve katılım fonu hesapları” ifadesini birlikte kullanır; yani hesap işletim ücreti yasağı katılım bankalarındaki cari ve katılma hesapları için de aynen geçerlidir. Talimat md. 3/d, katılım bankalarının Tebliğ’deki kredi, faiz ve mevduat ifadeleri yerine finansman, kâr oranı ve fon toplama terimlerini kullanabileceğini belirtir; terimin değişmesi kuralın uygulanmasını değiştirmez. Ayrıntılar katılım bankası ücretleri rehberinde.

Hesabınızı kapatmak istediğinizde de kapanış için ayrı bir ücretin Ek-1 listesinde karşılığı bulunmadığını hatırlayın; listede olmayan bir hizmet için ücret alınamaz (Tebliğ md. 6/1).